Αρχική » Φυτά

Από που βγαίνει το Κώνειο;

Από που βγαίνει το Κώνειο;

Από την ελληνική λέξη κώνειο= δηλητήριο που προέρχετραι από τη λέξη κωνάω=περιστρέφω κυκλικά αλλά και το σχήμα κώνος επειδή συνειρμικά συνδέεται με την  περιδίνηση που αισθάνεται κάποιος όταν καταναλώσει μέρη του φυτού ως σύμπτωμα δηλητηριάσεως.

Το κώνειο είναι το δηλητήριο με το οποίο θανάτωσε η πολιτική αγνωμοσύνη στην παλαιά Αθήνα, τον Σωκράτη και τον Φωκίωνα. Ιδιαίτερα όμως για τω θάνατο του Σωκράτη (399 πΧ) ενδεχομένως να χρησιμοποιήθηκε ένα μίγμα από δηλητήρια καθώς περιγράφεται σταδιακή κεντρομόλος απώλεια της αίσθησης του πόνου και πίεση στα άκρα που δεν ταιριάζει με τα συμπτώματα δηλητηρίασης από κώνειο. (κεφ 66 Φαίδων, Πλάτωνα)

Συγκεκριμένα αναφέρεται:
«Όταν ένοιωσε ο Σωκράτης να βαραίνουν τα σκέλη του ξάπλωσε, στη πλάτη. Έτσι του σύστησε ο δήμιος. Συγχρόνως αγγίζοντας τον, αφού πέρασε λίγος χρόνος, παρατηρούσε τα πέλματα και τα σκέλη. Κατόπιν πίεσε δυνατά το πόδι και τον ρώτησε αν αισθάνεται. Ό δε ουκ Εύη. (Είχε ήδη αρχίσει η νέκρωση των αισθητικών νεύρων από την περιφέρεια) και μετά από αυτό πίεσε πάλι, τις κνήμες και αφού ξαναήρθε μας έδειχνε ότι παγώνει και παραλύει. Τον άγγιξε και είπε ότι όταν φθάσει (η παράλυση) στην καρδιά τότε θα πεθάνει. Ήδη σχεδόν το πάγωμα είχε φθάσει στο επιγάστριο. Ξεσκεπάστηκε, γιατί ήταν σκεπασμένος και είπε αυτό που ήταν τα τελευταία λόγια  «ώ, Κρίτων, τω Ασκληπιώ οφείλομεν αλετρυόνα απόδοτε και μη αμελήσετε.» Έτσι θα γίνουν είπε ο Κρίτων. Μήπως θέλεις κάτι άλλο να μας πεις, τον ρώτησε. Αλλά ο Σωκράτης δεν απάντησε τίποτα.... και τα όμματα έστησεν. Ιδών δε ο Κρίτων συνέλαβε το στόμα και τους οφθαλμούς.

Το κώνειο της Αττικής και ιδίως των Μεγάρων θεωρούνταν στην αρχαία εποχή το δραστικότερο. Ο Γαληνός αναφέρει το κώνειο σε πολλά σημεία, το συγκαταλέγει δε στα ψυχρά δηλητήρια, τα φονεύοντα δια καταψύξεως της καρδιάς (ΧΙ,596). Μνημονεύει δε «γραία Αθηναίαν η οποία από ελαχίστης δόσεως αρξαμένη ειθίσθη τω φαρμάκω» (ΧΙ, 601)

Το κώνειο (Conium, Κώνειο, βρωμόχορτο ή ασκοτιστάρα, καρπούσα, κιρκούτα) είναι γένος φυτών με δύο δηλητηριώδη είδη της οικογένειας Apiaceae, ενδημικά φυτά της Ευρώπης και ιδιαίτερα της Μεσογειακής λεκάνης.  Το πιο γνωστό είδος είναι το κώνειο το στικτόν Conium maculatum (Hemlock or Poison Hemlock) το οποίο  είναι μονοετές ή διετές ποώδες φυτό που μπορεί να φτάσει τα 2,5 μέτρα. Τα φύλλα του είναι έμμισχα και σύνθετα και μοιάζουν αρκετά με τα φύλλα του μαϊντανού. Τα άνθη είναι μικρά και εμφανίζονται σε σκιάδιο από τον Ιούνιο μέχρι τον Αύγουστο. Το φυτό αναδύει μια δυσάρεστη οσμή ιδίως με τη σύνθλιψή του (οσμή ούρων ποντικού).

Εξάπλωση

Αυτοφυές κατά μήκος των αγροτικών δρόμων, σε φράκτες, ακαλλιέργητες εκτάσεις, υγρούς και σκιερούς τόπους, ερείπια, απορρίμματα. Σε όλη την Ελλάδα. Αττική, Μεγαρίδα.

Ήταν φυτό πολύ κοινό στην Αττική μέχρι τον προηγούμενο αιώνα και εξακολουθεί να υπάρχει και σήμερα. Ο γνωστός βοτανικός Χελδράϊχ βεβαιώνει πως φύτρωνε ακόμα και στις αυλές των σπιτιών. Ο Διοσκουρίδης λέγει ότι «ενεργέστατον είναι το μεγαρικόν, το αττικόν, το εις τη Χίο και την Κιλικία». Κατα τον Θεόφραστο «άριστο είναι το περί Σούσα Φυόμενο και το εν ψυχρότατοις τόπος». Ο Π.Γ.Γεννάδιος στο Φυτολογικό Λεξικό του το 1914 αναφέρει τα εξής:

Πριν από 35 χρόνια ο Ορφανίδης (βοτανικός) προκειμένου περί του κώνειου έγραφε: « Πρό τινων χρόνων από την φυλακή του Σωκράτους μέχρι της βάσης του λόφου όπου ευρίσκεται το Θησείο, άφθονα βλάστανε το κώνειο. Αλλά σήμερα σποραδικά μόνο απαντά εκεί. Τούτο συνέβη διότι συνελέγετο απλήστως πριν από την καρποφορία του προς χρήση στα φαρμακεία της πρωτεύουσας. Σήμερα απαντά εις τον ελαιώνα και άλλες τοποθεσίες των Αθηνών...»

Φύεται σχεδόν σε όλη την Ευρώπη εκτός από τον μακρινό έσχατο βορρά, την Ασία την Νότιο Αφρική. Εξαπλώνεται και στην Αμερική από το Κεμπέκ μέχρι την Φλώριδα, καθώς και στις δυτικές πολιτείες των ΗΠΑ και την Χιλή.

Καλλιέργεια

Καλλιεργείται με σπόρους που σπέρνονται νωρίς την άνοιξη. Το Μάϊο τα νεαρά φυτά μεταφυτεύονται σε έδαφος λίγο υγρό και θρεπτικό, κατά προτίμηση αργιλοασβεστούχο και πλούσιο σε αμμωνιακά άλατα. Τα φύλλα συλλέγονται τον δεύτερο χρόνο όταν αρχίζει η άνθιση (Ευρώπη: Ιούνιο, Ιούλιο) και οι καρποί όταν σχεδόν ωριμάσουν.

Η συλλογή γίνεται σε ημέρα ηλιόλουστη, (στην Ευρώπη: Οκτώβριο - Νοέμβριο) ξηρή διότι τότε έχουμε την μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε δραστικά συστατικά. Αμέσως μετά, ξηραίνονται σε μέτρια θερμοκρασία γρήγορα και φυλάσσονται μακριά από το φως και τον αέρα. Να σημειώσουμε εδώ ότι τα αλκαλοειδή του φυτού είναι ουσίες πτητικές, επομένως και η ποιότητα και δραστικότητα της δρόγης μειώνεται με την πάροδο του χρόνου. Όλες οι ανωτέρω εργασίες πρέπει να γίνονται μακριά από τα άλλα φαρμακευτικά φυτά.

Οκτώ διαφορετικά αλκαλοειδή έχουν απομονωθεί από το φυτό αλλα κυρίως δύο από αυτά (γάμα-κωνικίνη και κωνεείνη που μοιάζει με την νικοτίνη) είναι υπεύθυνα για τη δηλητηριώδη δράση του φυτού. Η κωνεείνη μαζί με το υδροκυανικό οξύ και την νικοτίνη είναι το δραστικότερο των φυτικών δηλητηρίων. Θεωρείται ότι κατανάλωση 6-8 φύλλων του φυτού είναι αρκετά για να προκαλέσουν παράλυση.  Τα δηλητηριώδη αλκαλοειδή δρουν στις νευρομυϊκές συνάψεις παραλύοντας το κεντρικό νευρικό σύστημα προκαλώντας μυϊκή αδυναμία σπασμούς και στη συνέχεια νάρκη, εγκεφαλική παράλυση και θάνατο.

Γι΄ αυτούς τους λόγους στις μέρες μας η χρήση του κωνείου στην κλασσική θεραπευτική έχει εγκαταλειφθεί, λόγω ίσως της μεγάλης τοξικότητας του και της ανακάλυψης άλλων μοντέρνων θεραπευτικών. Παραμένει η χρήση του, συχνά σε σπάνιες και δύσκολες καταστάσεις, στην ομοιοπαθητική θεραπευτική, όπου εδώ δια των απειροελάχιστων δόσεων έχει λυθεί το πρόβλημα της τοξικότητας.

Πηγές: biolexikon2.blogspot.gr, back-to-nature.gr

Άλλα άρθρα σχετικά με: Κώνειο








Δημοφιλέστερα Άρθρα


agronomist.gr

Αυτό το γνωρίζατε;

  1. Οινόραμα 2015

    Για μια ακόμη χρονιά θα έχουμε τη δυνατότητα να παρευρεθούμε στην γνωστή πια έκθεση κρασιού "Οινόραμα" η οποία...

  2. Φέρνει πιο επίμονες αλλεργίες το Ελ Νίνιο

    Το φαινόμενο Ελ Νίνιο μπορεί να προκαλέσει παραγωγή περισσότερης γύρης και... συνδέεται με την πρώιμη και πιο έντονη...

  3. Συμβουλές για να έχουμε φρέσκα τυριά στο ψυγείο

    Κρατήστε τα τυριά φρέσκα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα ακολουθώντας τις παρακάτω συμβουλές.Ποτέ μην τυλίγεται τα τυριά με πλαστική...

  4. Κεφίρ: ιδιότητες και θρεπτική αξία

     Το κεφίρ είναι ένα όξινο και ήπιας αλκοολικής ζύμωσης γαλακτοκομικό προϊόν, πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά και προβιοτικά, το...

Φυτά

Τι να βάλω στο τραπέζι τον Οκτώβριο; Ρόδια

Τι να βάλω στο τραπέζι τον Οκτώβριο; Ρόδια

Το ρόδι ή αλλιώς "Punica granatum» όπως είναι η βοτανολογική του ονομασία είναι καρπός φυλλοβόλου θάμνου ή δένδρου που μπορεί να φθάσει...

διαβάστε αναλυτικά »

Φυτά

Αιθέριο έλαιο ελίχρυσου: χρήσεις και ιδιότητες

Αιθέριο έλαιο ελίχρυσου: χρήσεις και ιδιότητες

Το ελίχρυσο είναι ένα βότανο που συναντάται στην παραμεσόγειο ζώνη, αναπτυσσόμενο σε εδάφη που είναι άγονα, ξηρά και αμμώδη. Βοτανικά ανήκει στην...

διαβάστε αναλυτικά »

Φυτά

Φρούτα του φθινοπώρου

Φρούτα του φθινοπώρου

Το φθινόπωρο είναι εδώ και μας φαίρνει πολλές επιλογές για υγιεινή διατροφή. Οι παρακάτω υπερτροφές, αποτελούν τα «δώρα» του φθινοπώρου και τις καλύτερες...

διαβάστε αναλυτικά »

Φυτά

Χυμός που διαλύει το ουρικό οξύ στις αρθρώσεις

Χυμός που διαλύει το ουρικό οξύ στις αρθρώσεις

Το ουρικό οξύ είναι μια χημική ουσία που δημιουργείται όταν ο οργανισμός διασπά τις ουσίες που ονομάζονται πουρίνες. Οι πουρίνες βρίσκονται σε...

διαβάστε αναλυτικά »

Φυτά

Ο "λευκός χρυσός"

Ο "λευκός χρυσός"

Η ζάχαρη αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής διατροφής μας. Όμως, θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί και σε άλλα κομμάτια της καθημερινότητάς μας.Ο «λευκός...

διαβάστε αναλυτικά »

Φυτά

Σιταρόχορτο, περιγραφή και παρασκευή

Σιταρόχορτο, περιγραφή και παρασκευή

Το σιταρόχορτο είναι ο βλαστός ο οποίος προέρχεται από σπόρο σιταριού της ποικιλίας καμούτ. Ο χυμός του καθαρίζει το αίμα και ενεργοποιεί...

διαβάστε αναλυτικά »

Φυτά

Φυσικό ντεμακιγιάζ ματιών

Φυσικό ντεμακιγιάζ ματιών

Για να κάνετε καθαρισμό - ντεμακιγιάζ στα μάτια σας, δεν χρειάζεται να καταφύγετε στα διάφορα πανάκριβα προϊόντα...Οι λύσεις είναι εδώ:1. Αβοκάντο. Κόψτε...

διαβάστε αναλυτικά »

Φυτά

Αναιμία: σωστή αντιμετώπιση

Αναιμία: σωστή αντιμετώπιση

Η αναιμiα είναι ένδειξη ανεπάρκειας αιμοσφαιρίνης στον οργανισμό. Η αιμοσφαιρίνη ειναι βασικό «συστατικό» των ερυθρών αιμοσφαιρίων στο αίμα μας, τα οποία μεταφέρουν...

διαβάστε αναλυτικά »
Facebook
Twitter
cron