Αρχική » Φυτά

Στέβια: χρήσεις, ιδιότητες, καλλιέργεια

Στέβια: χρήσεις, ιδιότητες, καλλιέργεια

Η στέβια προέρχεται από τα υψίπεδα της Παραγουάης στα σύνορα με την Βραζιλία. Η στέβια (Stevia rebaudiana Bertoni) είναι ένα πολυετές, ποώδες και πολύκλαδο φυτό, με μορφή μικρού θάμνου, που στο στάδιο συλλογής έχει βλαστούς ημιξυλώδεις και ύψος 50-60 εκατοστά.
Έχει επιπόλαιο ριζικό σύστημα το πρώτο έτος αλλά βαθύ τα επόμενα έτη. Τα φύλλα είναι απλά, άμισχα, αντίθετα, με μήκος 2-3 έως 5-8 εκ. και πλάτος 1-2 έως 3-4 εκ, ανάλογα με το βιότυπο. Τα άνθη είναι σωληνοειδή και ανά 5 σε κεφαλή (Οικογένεια χαμομηλιού, Σύνθετα). Ο καρπός-σπόρος είναι μικρός, κυλινδρικός όπως στο χαμομήλι. Η στέβια ζει ή καλλιεργείται, αλλού ως ετήσιο και αλλού ως πολυετές φυτό, ανάλογα με τις κλιματικές συνθήκες (θερμοκρασίες χειμερινή περίοδο). Η έρευνα του Π. Θεσσαλίας και του ΚΕΤΕΑΘ ως τώρα δείχνει ότι η στέβια στην Ελλάδα μπορεί να έχει παραγωγική ζωή 3-7 χρόνια.

Η στέβια χαρακτηρίζεται από πολλούς ως “το φυτό της νέας χιλιετίας” και η στεβιοζάχαρη ως “η ζάχαρη του μέλλοντος”. Η “ζάχαρη της στέβιας” διαφημίζεται σήμερα ως “φυσική γλυκαντική ουσία με μηδέν θερμίδες”.
Η στέβια είναι ένα εντελώς καινούργιο είδος φυτού για την Ελλάδα, άγνωστο στη χώρα μας μέχρι το 2005 όταν το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και αργότερα το ΚΕΤΕΑΘ, άρχισε συστηματική επιστημονική έρευνα σε όλη την Ελλάδα την οποία και συνεχίζει σε συνεργασία με διάφορους φορείς.


Χρήσεις στέβιας
Η στέβια στον τόπο καταγωγής της χρησιμοποιούνταν από τις τοπικές φυλές των Ινδιάνων, οι οποίοι γνώριζαν τις μοναδικές ιδιότητές της ως ισχυρό γλυκαντικό, θεραπευτικό και “μαγικό” βότανο για πάρα πολλά χρόνια πριν το πρώτο ταξίδι του Κολόμβου στο ‘’νέο κόσμο’’.
Σήμερα η κύρια χρήση της στέβιας είναι οι φυσικές γλυκαντικές ουσίες Στεβιοσίδη, Ρεμπαουδιοσίδη, κ.α. οι οποίες εξάγωνται από τα φύλλα της, χλωρά, ή ξηρά. Η Στεβιοσίδη και Ρεμπαουδιοσίδη μόνες τους ή μαζί (στεβιοζάχαρη) είναι μία λευκή, μικροκρυσταλλική ουσία όπως και η κοινή ζάχαρη, αλλά με μηδέν θερμίδες και 200-450 φορές ποιο γλυκιά, ανάλογα με την συγκέντρωση κάθε μιας από τις γλυκαντικές ουσίες.
Μπορεί να αντικαταστήσει τόσο την κοινή ζάχαρη σε οποιαδήποτε χρήση της, έχοντας όμως πολλά συγκριτικά πλεονεκτήματα από την γνωστή μας ζάχαρη όσο και τις συνθετικές γλυκαντικές ουσίες (δεν έχει παρενέργεις που αποδίδονται σε αυτές). Οι αναλύσεις έδειξαν ότι η στέβια περιέχει πάνω από 100 οργανικές και ανόργανες ουσίες, τις οποίες χρησιμοποιεί ο ανθρώπινος οργανισμός.
Μερικές άλλες πολύ χρήσιμες φυσικές χημικές ουσίες της στέβιας είναι οι φυτοστερόλες (Ιατρική), η γιββερελλίνη (φυτοορμόνη) η χλωροφύλλη (φυσική χρωστική), βιταμίνη Α και C, φλαβονοειδή, αντιοξειδωτικά, κ.α.
Οι μεγαλύτεροι χρήστες της στεβιοσίδης είναι η βιομηχανία τροφίμων-ποτών–ζαχαροπλαστική (υποκαθιστά τη ζάχαρη και την πράσινη χρωστική) και η Ιατρική (για τους διαβητικούς τύπου 2), Χρήση της στεβιοσίδης σινιστάται για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας και της τερηδόνας των δοντιών.
Ήδη πολυεθνικές εταιρείες έχουν κατοχυρώσει 24 διαφορετικές χρήσεις της στέβιας και πήραν έγκριση για χρήση στις Η.Π.Α. (και σύντομα σε άλλες χώρες) για διαιτητικά αναψυκτικά. Στην Ελλάδα Εταιρεία αναψυκτικών κυκλοφορεί ήδη λεμονάδα και πορτοκαλάδα με στέβια. Σε άλλες χώρες στεβιοζάχαρη χρησιμοποιείται σε παγωτά, μαστίχες, καραμέλλες, οδοντόπαστες, υγρά καθαριότητας, κ.α.
Τα φύλλα χρησιμοποιούνται ως χλωρά, ξηρά τριμμένα ή αλεσμένα ή το εκχύλισμα τους. Τα στελέχη και τα υπολείμματα των φύλλων μετά την εξαγωγή της ‘’ζάχαρης’’ αποτελούν ζωοτροφή.

Ιδιότητες στέβιας – Δοξασίες
Η στέβια είχε πολύ σημαντικό διατροφικό, ιατρικό, θεραπευτικό και εθνοβοτανικό ρόλο στις παραδόσεις,δοξασίες και ιεροτελεστίες των λαών στους τόπους καταγωγής της (ιθαγενείς Guarani, Mestizos) Η στέβια με τις διάφορες μορφές της, φύλλα, εκχυλίσματα, γλυκαντική ουσία, έχει πολλές βιοχημικές ιδιότητες
Στη στέβια αποδίδονται διάφορες ιδιότητες όπως καρδιοτονωτική, ρύθμιση σακχάρου στο αίμα, αντιυπερτασική, διαστέλλει τα αγγεία, διευκολύνει την ούρηση και ιδιότητες αντιβακτηριακές, αντιοξειδωτικές, επουλωτικές ως αντισυπτικό και περιποιητικό του δέρματος.
Στην Κίνα τσάγια από φύλλα στέβιας συνιστώνται ως ορεκτικά, ως χωνευτικά, για απώλεια βάρους, ως δραστικά κατά των ρυτίδων του προσώπου, ως διαιτητικά και για μείωση της επιθυμίας για κάπνισμα και ποτό.

Καλλιέργεια στέβιας
Η παραγωγή της στέβιας μοιάζει πολύ με εκείνη του καπνού τόσο ως προς τις εδαφοκλιματικές συνθήκες, όσο και ως προς την περίοδο καλλιέργειας (πρώτα στα σπορεία, μετά στο χωράφι) καθώς και τις καλλιεργητικές πρακτικές (μεταφύτευση, λίπανση, άρδευση).
Η στέβια, όπως ο καπνός, είναι φυτό που μεταφυτεύεται γι αυτό αρχίζει με την παραγωγή των σποροφύτων στα σπορεία, παραδοσιακά, επιπλέοντ α ή μη επιπλέοντα Η σπορά στα σπορεία, ανάλογα με την περιοχή, γίνεται Γενάρη έως μέσα Μαρτίου.
Μετά από 40-60 μέρες τα σπορόφυτα είναι έτοιμα για μεταφύτευση με τη μηχανή ή το χέρι στο χωράφι, τον Απρίλιο-Μάιο. Η λίπανση όπως έδειξε η έρευνα του Π. Θεσσαλίας σε πέντε περιοχές για δύο χρόνια και στις Αποδεικτικές καλλιέργειες για 5 χρόνια είναι χαμηλή όπως στα Ανατολικά καπνά και τα Virginia. Οι αποστάσεις μεταφύτευσης φαίνεται ότι πρέπει να είναι 30 Χ 75 εκ. Η στέβια είναι ποτιστική καλλιέργεια όπως όλες οι εαρνές καλλιέργειες.
Η διαφορά από αυτές είναι ότι η στέβια θέλει συχνότερο πότισμα αλλά λιγότερο νερό σε κάθε πότισμα από ότι άλλες καλλιέργειες. Έτσι τελικά η στέβια δέχεται μέχρι και 30-40 % λιγότερο νερό συγκριτικά με ορισμένες άλλες καλλιέργειες. Η συλλογή γίνεται σε ορισμένο στάδιο πριν την άνθιση και με κοπή του υπέργειου τμήματος του φυτού, μία ή δύο και τρεις φορές, ανάλογα με τις συνθήκες παραγωγής. Εάν μετά τη συλλογή δεν μεταφερθεί στο εργοστάσιο εξαγωγής της στεβιοζάχαρης πράγμα που συνιστάται οικονομικά τότε πρέπει να γίνει ξήρανση της στέβιας στη σκιά, σε κλίβανο, ή στον ήλιο. Από οικονομική άποψη μεγάλη σημασία έχει η ποικιλία που θα καλλιεργηθεί καθώς και η διάρκεια της παραγωγικής ζωής.

Πηγή:http://www.food-net.org

Άλλα άρθρα σχετικά με: Στέβια








Δημοφιλέστερα Άρθρα



Αυτό το γνωρίζατε;

  1. Οικογιορτή διοργανώνει ο Δήμος Λαρισαίων

        Η ΟΙΚΟΓΙΟΡΤΗ ΛΑΡΙΣΑΣ οργανώνεται από τον Δήμο Λαρισαίων σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο και το ΤΕΙ Θεσσαλίας...

  2. Συμμετέχουν οι δημοσιογράφοι στην 24ωρη απεργία της ΑΔΕΔΥ την Πέμπτη 7 Απριλίου

    Τη συμμετοχή των δημοσιογράφων στην 24ωρη απεργία της ΑΔΕΔΥ, ανακοίνωσε η Ένωση Συντακτών. Η ΕΣΗΕΑ καλεί τους δημοσιογράφους...

  3. Χριστουγεννιάτικα γλυκά: πόσες θερμίδες έχουν

    Μπορεί ο καιρός να μην θυμίζει ακόμα σε τίποτα χειμώνα, πόσο μάλλον Χριστούγεννα, αλλά οι δρόμοι και τα...

  4. Aναπαραγωγή φυτών στην ΕΕ, «έσωσε» εκατομμύρια εκτάρια επιπλέον γης

    Η πανευρωπαϊκή Ένωση Αγροτών (Copa-Cogeca), δήλωσε την Πέμπτη (28 Ιουλίου) ότι η καινοτομία στην αναπαραγωγή των φυτών θα...

Λουλούδια & φυτά σε γλάστρα

Φυτό κατάλληλο για γραφείο

Φυτό κατάλληλο για γραφείο

Θέλετε να αγοράσετε ένα όμρφο φυτό για το γραφείο αλλά δεν ξέρετε ποιό;  Βάλε κέντια στον χώρο σας! Κομψή, αεράτη, επιβλητική, η...

διαβάστε αναλυτικά »

Βασικές αρχές σχεδιασμού στυλ

Τί στυλ κήπου να δημιουργήσω;

Τί στυλ κήπου να δημιουργήσω;

Η σχεδίαση του κήπου μας μπορεί πρωτότυπα να βασιστεί σε ένα συγκεκριμένο θέμα, το οποίο μπορεί να αποτελεί προϊόν φαντασίας ή κάποια...

διαβάστε αναλυτικά »

Φθινοπωρινός κήπος

Άρωμα φθινοπώρου στον κήπο μας

Άρωμα φθινοπώρου στον κήπο μας

Άρωμα φθινοπώρου στον κήπο και το μπαλκόνι μας, με την σωστή φροντίδα. ΟρτανσίαΗ ορτανσία είναι μια πολύ παλιά «γνωστή» του Ελληνα κηπουρού. Κατάγεται...

διαβάστε αναλυτικά »

Βιολογική φροντίδα κήπου

Προστασία φυτών με βιολογικό τρόπο

Προστασία φυτών με βιολογικό τρόπο

Σε μια βιολογική καλλιέργεια, είναι φυσικό η προστασία των φυτών από τα διάφορα βλαβερά παράσιτα να γίνεται με βιολογικά μέσα.  Η εφαρμογή...

διαβάστε αναλυτικά »

Φωτισμός κήπου

Βασικές αρχές σχεδιασμού φωτισμού ανάδειξης εξωτερικών χώρων

Βασικές αρχές σχεδιασμού φωτισμού ανάδειξης εξωτερικών χώρων

Βασικό στοιχείο της διαδικασίας σχεδιασμού του εξωτερικού φωτισμού είναι η επιλογή των περιοχών και των στοιχείων του χώρου (κήποι, πέργκολες, γλυπτά, κατασκευές,...

διαβάστε αναλυτικά »

Βασικές τεχνικές – συμβουλές

Φτιάξτε βιοδιασπώμενες γλάστρες

Φτιάξτε βιοδιασπώμενες γλάστρες

Η κατασκευή βιοδιασπώμενων γλαστρών από εφημερίδα είναι μια αρκετά απλή υπόθεση και μια εναλλακτική λύση από τις αγοραστές γλάστρες. Όχι μόνο κάνετε...

διαβάστε αναλυτικά »

Βασικές τεχνικές – συμβουλές

Για γρήγορη ανάπτυξη των δέντρων

Για γρήγορη ανάπτυξη των δέντρων

Όλα τα φυτά χρειάζονται "τον χρόνο τους" για να μεγαλώσουν. Υπάρχει όμως, ένας παραδοσιακός τρόπος με τον οποίο μπορούμε πολύ εύκολα τα δέντρα...

διαβάστε αναλυτικά »

Φυτά

Φασκομηλιά: καλλιέργεια και ιδιότητες ( Φασκόμηλο )

Φασκομηλιά: καλλιέργεια και ιδιότητες ( Φασκόμηλο )

Φασκόμηλο - Ελελίσφακος ο φαρμακευτικός - Salvia OfficinalisΠεριγραφή: Φυτό πολυετές με πολλά κλαδιά μέχρι 50 εκ. ύψος, ξυλώδη στη βάση τους και τρυφερά...

διαβάστε αναλυτικά »
Facebook
Twitter
cron